ทุกปีเมื่อถึงช่วงเทศกาลคเณศจตุรถี ศาสนิกชนชาวไทยที่นับถือพระพิฆเนศหรือที่คนไทยเรียกขานติดปากว่า "พระพิฆเนศวร" หรือ "พระคเณศ" มักจะแสวงหาสถานที่สำคัญเพื่อเข้าไปกราบไหว้ขอพรตามความเชื่อที่สืบทอดกันมา โดยในปี 2569 นี้ก็มีการรวบรวมพิกัดสถานที่สำคัญต่าง ๆ ทั่วประเทศสำหรับผู้ที่ต้องการสักการะ

ที่มาของพระพิฆเนศในความเชื่อไทย

พระพิฆเนศเป็นเทพเจ้าที่มีบทบาทสำคัญในศาสนาฮินดู ซึ่งได้เข้ามามีอิทธิพลต่อความเชื่อของคนไทยมาตั้งแต่สมัยโบราณ โดยเฉพาะในยุคทวาราวดีและขอม พระพิฆเนศมีลักษณะเด่นคือศีรษะเป็นช้าง ซึ่งตามตำนานเล่าว่าเกิดจากเหตุการณ์ที่พระศิวะตัดพระเศียรของพระโอรสแล้วนำศีรษะช้างมาประกอบแทน

ในความเชื่อของชาวฮินดูและพุทธศาสนิกชนที่ยังคงนับถือ พระพิฆเนศทรงเป็น "พระผู้ทรงบรรเทาอุปสรรค" หรือ "เทพแห่งความสำเร็จ" ผู้คนจึงนิยมกราบไหว้ขอพรก่อนเริ่มต้นกิจการสำคัญ การเดินทาง หรือเมื่อประสบอุปสรรคในชีวิต นอกจากนี้ยังเชื่อกันว่าพระพิฆเนศทรงเป็นเทพแห่งปัญญา ศิลปะ และวิชาการด้วย

คเณศจตุรถี คืออะไร

คเณศจตุรถี หรือที่บางแห่งเรียกว่า "คเณศชาตุรถี" เป็นเทศกาลสำคัญที่จัดขึ้นเพื่อเฉลิมฉลองวันประสูติของพระพิฆเนศ ตามปฏิทินจันทรคติของฮินดู จะตรงกับวันที่ 4 ค่ำ เดือน 6 หรือประมาณเดือนสิงหาคม-กันยายนของทุกปี ในประเทศอินเดียและเนปาลจะมีการจัดงานเฉลิมฉลองอย่างยิ่งใหญ่ ส่วนในประเทศไทยแม้จะไม่ใหญ่โตเท่า แต่ก็มีศาสนิกชนจำนวนหนึ่งที่ยังคงรักษาประเพณีนี้ไว้

ช่วงเทศกาลนี้ผู้ที่ศรัทธาจะนำเครื่องสักการะไปบูชา โดยเฉพาะอย่างยิ่งขนมหวาน ผลไม้ และดอกไม้ เพราะตามความเชื่อแล้วพระพิฆเนศทรงโปรดปรานของหวาน โดยเฉพาะ "โมทกะ" ขนมหวานชนิดหนึ่งที่ทำจากแป้งและไส้หวาน

หลักการไหว้พระพิฆเนศตามความเชื่อ

ตามหลักความเชื่อดั้งเดิม การไหว้พระพิฆเนศควรทำด้วยใจบริสุทธิ์และความเคารพ ไม่ใช่เพียงแค่ขอพรเพื่อผลประโยชน์ส่วนตัวเท่านั้น ผู้ไหว้ควรน้อมนำหลักธรรมคำสอนมาปฏิบัติควบคู่ไปด้วย เช่น การใช้ปัญญาในการแก้ปัญหา ความขยันหมั่นเพียร และการทำความดี

สิ่งของที่นิยมนำไปบูชาได้แก่ ดอกบัวแดง กล้วย อ้อย มะพร้าว และขนมหวานต่าง ๆ ส่วนสีที่เป็นมงคลสำหรับพระพิฆเนศคือสีแดง สีเหลือง และสีทอง บางแห่งยังมีประเพณีการสวดมนต์บูชาเป็นภาษาสันสกฤตหรือบาลีอีกด้วย

ข้อควรระวังสำหรับผู้ไปนมัสการ

สำหรับผู้ที่ต้องการเดินทางไปนมัสการพระพิฆเนศในช่วงเทศกาล ควรศึกษาข้อมูลสถานที่และเวลาเปิด-ปิดให้ดีก่อน รวมถึงควรแต่งกายสุภาพเรียบร้อย เคารพกฎระเบียบของสถานที่ และไม่ควรนำความเชื่อไปใช้ในทางที่ผิด เช่น การเสี่ยงโชคแบบงมงาย หรือการหวังพึ่งพาแต่เพียงพิธีกรรมโดยไม่ใช้ความพยายามของตนเอง

การไหว้พระพิฆเนศตามความเชื่อควรเป็นการเสริมกำลังใจและสร้างความมุ่งมั่นให้กับตนเอง มิใช่การหลีกเลี่ยงความรับผิดชอบหรือความพยายามในการดำเนินชีวิต ความเชื่อที่ดีควรนำไปสู่การพัฒนาตนเองและการทำความดีต่อสังคมด้วย

เรียบเรียงจากข่าวที่เผยแพร่สาธารณะ · ที่มา: TrueID